Brochure from Munkh Orgil
Thursday, July 18, 2013
Sunday, July 14, 2013
Хэнд ч хэрэг болох санаа буюу амьдралаа хялбарчилья
Хэрэгтэй хөөрхөн зөвлөгөөнүүд байна аа.
Эх сурвалж: www.caak.mn
Өдөр тутмын амьдралд нэлээд их асуудал тулгардаг шүү дээ. Тэгвэл энэ тулгарч буй асуудлыг хөнгөлөх зорилгоор “лайфхак” (Life-Hack) буюу амьдралыг хөнгөвчлөх арга барил үүссэн билээ. Харин одоо та бүхэнд хүргэж гэж буй лайфхакууд нь ихэвчлэн охидод зориулагдсан болно. Ингээд эдгээр зөвлөгөөнүүд таны өдөр тутмын амьдралд тань бага ч гэсэн тус болох болно гэдэгт итгэлтэй байна.
1. Гутал тань багадаад байвал: Оймс өмсөөд, гутлаа өмс. Дараа нь бариад байгаа хэсэг рүү нь сэнсээр үлээлгэ. Харин оймсоо хөртөл нь гутлаа битгий тайлаарай.
2. Бөгжнийхөө дотор талыг өнгөгүй лакаар будвал бөгжний ором гарахгүй.
3. Хөлний хуурайгаар хувцсан дээрх бөөстсөнийг түүж болно.
4. Цүнхнүүдээ хөшигний өлгүүр дээр өлгөж болох юм.
5. Үсээ боохдоо аль болохоор сул боовол зүгээр.
6. Улаан дарсны толбыг цагаан дарс арилгаж чадна. Хэрвээ та цагаан цамцан дээрээ улаан дарс асгачихвал дээрээс нь цагаан дарс асгахад толбо харагдахгүй.
7. Будгаа соронзон самбар дээр хадгалж болно.
8. Хэрвээ өмд тань өргөн байвал...
9. Дезодорантны толбыг трикогоор арилгаж болно.
10. Олон түлхүүр хэрэглэдэг бол өнгө ялгаж будаарай.
11. Хөлдүү усан үзмээр цагаан дарсыг хүйтэн болгох нь дарсны амтанд нөлөөлөхгүй.
12. Шүршүүрний малгайд гутлаа хийвэл аян замд явахад бусад хувцастай тань холилдохгүй.
13. Жижиг, сажиг төмөр зүйлсийг соронзон уяан дээр хадгалж болно.
14. Байнга өмсдөг хувцсаа нэг талд нь хийж бай. Энэ тохиолдолд өмсдөггүй хувцсаа ялгаж, шүүгээгээ цэвэрлэж болох юм.
15. Зүүлт тань орооцолдоод байвал энэ аргыг ашиглаж болно.
16. Үс арчилгааны бүтээгдэхүүнүүдээ дараах арга замаар хадгалаарай.
17. Харин гоёл чимэглэлийн зүйлээ энэ байдлаар хадгалах нь цаг завыг тань хэмнэнэ.
18. Гутлынхаа түрийг босоогоор нь байлгахын тулд сонин, сэтгүүл, картон цаас ашиглаж болно.
19. Оймсон дотроо будаа хийх нь дулаахан байдаг.
20. Трико болон ороолтоо уяад хадгалж болно.
21. Хөхний даруулганыхаа хэмжээг тодорхойлохын тулд хоёр хуруугаа ашиглаарай. Хоёр хуруу тань чөлөөтэй орж байвал таарч байгаа. Хэцүүхэн орж байвал багадаж байна гэсэн үг юм.
22. Гуталны үнэрийг дарахын тулд хүнсний сода ашиглаарай.
23. Дарсны бөглөөг зурагны жаазанд хийж тогтоосноор тэмдэглэгээний самбартай болох юм.
24. Хэцүү оёдлыг үсний индүүгээр дарж болно.
25. Хувцасны өлгүүр дээр гутлаа өлгөж болно.
26. Сормуусны будагны багсыг халуун усанд дүрснээр сормуусны будгийг түрхэхэд илүү хялбар болоход тусална.
27. Хэрвээ үсэн дээр чинь бохь наалдчихвал мөсний тусламжтай салгаарай.
Эх сурвалж: www.caak.mn
Өдөр тутмын амьдралд нэлээд их асуудал тулгардаг шүү дээ. Тэгвэл энэ тулгарч буй асуудлыг хөнгөлөх зорилгоор “лайфхак” (Life-Hack) буюу амьдралыг хөнгөвчлөх арга барил үүссэн билээ. Харин одоо та бүхэнд хүргэж гэж буй лайфхакууд нь ихэвчлэн охидод зориулагдсан болно. Ингээд эдгээр зөвлөгөөнүүд таны өдөр тутмын амьдралд тань бага ч гэсэн тус болох болно гэдэгт итгэлтэй байна.
1. Гутал тань багадаад байвал: Оймс өмсөөд, гутлаа өмс. Дараа нь бариад байгаа хэсэг рүү нь сэнсээр үлээлгэ. Харин оймсоо хөртөл нь гутлаа битгий тайлаарай.
2. Бөгжнийхөө дотор талыг өнгөгүй лакаар будвал бөгжний ором гарахгүй.
3. Хөлний хуурайгаар хувцсан дээрх бөөстсөнийг түүж болно.
4. Цүнхнүүдээ хөшигний өлгүүр дээр өлгөж болох юм.
5. Үсээ боохдоо аль болохоор сул боовол зүгээр.
6. Улаан дарсны толбыг цагаан дарс арилгаж чадна. Хэрвээ та цагаан цамцан дээрээ улаан дарс асгачихвал дээрээс нь цагаан дарс асгахад толбо харагдахгүй.
7. Будгаа соронзон самбар дээр хадгалж болно.
8. Хэрвээ өмд тань өргөн байвал...
9. Дезодорантны толбыг трикогоор арилгаж болно.
10. Олон түлхүүр хэрэглэдэг бол өнгө ялгаж будаарай.
11. Хөлдүү усан үзмээр цагаан дарсыг хүйтэн болгох нь дарсны амтанд нөлөөлөхгүй.
12. Шүршүүрний малгайд гутлаа хийвэл аян замд явахад бусад хувцастай тань холилдохгүй.
13. Жижиг, сажиг төмөр зүйлсийг соронзон уяан дээр хадгалж болно.
14. Байнга өмсдөг хувцсаа нэг талд нь хийж бай. Энэ тохиолдолд өмсдөггүй хувцсаа ялгаж, шүүгээгээ цэвэрлэж болох юм.
15. Зүүлт тань орооцолдоод байвал энэ аргыг ашиглаж болно.
16. Үс арчилгааны бүтээгдэхүүнүүдээ дараах арга замаар хадгалаарай.
17. Харин гоёл чимэглэлийн зүйлээ энэ байдлаар хадгалах нь цаг завыг тань хэмнэнэ.
18. Гутлынхаа түрийг босоогоор нь байлгахын тулд сонин, сэтгүүл, картон цаас ашиглаж болно.
19. Оймсон дотроо будаа хийх нь дулаахан байдаг.
20. Трико болон ороолтоо уяад хадгалж болно.
21. Хөхний даруулганыхаа хэмжээг тодорхойлохын тулд хоёр хуруугаа ашиглаарай. Хоёр хуруу тань чөлөөтэй орж байвал таарч байгаа. Хэцүүхэн орж байвал багадаж байна гэсэн үг юм.
22. Гуталны үнэрийг дарахын тулд хүнсний сода ашиглаарай.
23. Дарсны бөглөөг зурагны жаазанд хийж тогтоосноор тэмдэглэгээний самбартай болох юм.
24. Хэцүү оёдлыг үсний индүүгээр дарж болно.
25. Хувцасны өлгүүр дээр гутлаа өлгөж болно.
26. Сормуусны будагны багсыг халуун усанд дүрснээр сормуусны будгийг түрхэхэд илүү хялбар болоход тусална.
27. Хэрвээ үсэн дээр чинь бохь наалдчихвал мөсний тусламжтай салгаарай.
Tuesday, June 18, 2013
Англи хэлний анхны 1000 үг
Татаж авахаар тавьлаа.
Microsoft Excel file тул янзлаад хэвлээд цээжлэхэд амар дөхөм болов уу.
Амжилт хүсье.
Хэлтэй бол хөлтэй бас хэрэгтэй.
Tuesday, June 11, 2013
Хаосын онол
Хаосын онол (Chaos Theory) гэдэг нь товчхондоо
– Юмс хэтэрхий нарийн төвөгтэй болчихвол, түүний ирээдүйг таамаглах боломжгүй болдог
гэсэн онол юм.
Наад захын жишээ гэвэл, "Маргаашийн цаг агаар" ч юмуу "унаж байгаа өдний хөдөлгөөн" гэх мэт нь Хаосын онолоор бол
– Хэтэрхий нарийн төвөгтэй учраас, урьдчилж хэлэх ямар ч боломжгүй юм.
Хальт сонсоод
– Үгүй байлгүй дээ
гэж бодмоор.
– Ямар ч байгалийн үзэгдэл бай, эцсийн эцэст бүгд физикийн хуулинд захирагдсан энгийн нэг багаж шиг л хөдөлгөөн хийж байгаа биз дээ? Тийм юмнууд хичнээн ээдрээтэй нарийн болдог ч бай, чадлаараа хичээгээд хөвчрөөд дайрвал, ирээдүйг нь А, Я гүй тодорхойлж болмоор л юм.
гэж бодох хүн ч гарч мэднэ.
Харин Хаосын онолоор бол
– Яаж ч хичээгээд нэмэргүй ээ
гэнэ.
Тэгэхээр юуны өмнө нарийн төвөгтэй систем гэж юу болохыг тодруулая.
Энгийн үйлдэлтэй олон багажнуудыг хооронд угсарч холбосоор улам нарийн төвөгтэй болгоод байвал сүүлдээ юу болох вэ?
Тэр систем нь
– Анхны өгөгдөлийг үл ялиг өөрчилөх төдийд, тэс өөр үр дүнд хүрдэг, тийм шинжтэй болж ирнэ (анхны өгөгдөлд хэт мэдрэмтгий).
Жишээ нь, тэгж угсарч босгосоор "цаг агаарыг төгс тооцоолдог систем" бүтээжээ гэж бодъё. Гэвч хичнээн төгс, найдвартай ажилдаг байлаа гээд, зарчимын хувьд түүнд гарцаагүй анхны өгөгдөл оруулж өгөхгүй бол болохгүй. Жишээ нь
– Өнөөдрийн 12:00 цагт Улаанбаатарт 20° байна
гэх мэт. Тийм мэдээлэл байхгүй бол угаасаа юу ч тооцоолох билээ.
Тэгтэл нөгөө систем чинь төгс юм болохоороо, гялалзтал тооцоолоод
– 7 хоногийн дараа Улаанбаатар цэлмэг байна
гэсэн хариу гаргаж гэнэ.
Тэгэхээр нь
– Өнөөдрийн 12:00 цагт Улаанбаатарт 20.0000001° байна
гэсэн, үл ялиг өөр анхны өгөгдөл оруулж үзтэл, нөгөөх чинь хэнэг ч гүй
– 7 хоногийн дараа Улаанбаатарт бороо орно
гэж хэлэх юм.
Ийм өчүүхэн зөрөөтэй өгөгдөл оруулаад байхад л шаал өөр үр дүнгүүд гарч орхино. Иймэрхүү жишээ яриа байдаг
– Рио Де Жанерод эрвээхэй далавчаа дэвэхэд, хэдэн 7 хоногийн дараа Техаст хар салхи дэгддэг.
– За тэгвэл, анхны өгөгдөлийг л точный зөв өгчих юм бол, зөв үр дүн гаргаж өгч чадна биз дээ?
гэвэл, яриа байхгүй тийм боловч,
– Хүний хэмжилт гэдэг ямар ч алдаагүй яг таг байж хэзээ ч чаддаггүй
гэдэг нэг асуудал бий.
Үнэхээр ч хүн хэзээ ч яг таг хэмжилт хийж чаддаггүй. Тэр ч бүү хэл нүднийхээ өмнөх саваа модны уртыг ч зөв хэлж чадахгүй. Бодоод үз л дээ, тэр савааг нь томруулдаг шилээр томсгоод байх тусам урт нь 2.030405828304810105948482814...м гэсээр төгсгөлгүй үргэлжлэх болж, ер яаж ч нарийвчлан хэмжээд
– ОК, болчлоо. Бүх юм жин тан
болохгүй.
Нэгэнт төгс хэмжилт хийж чадахгүй учир, хоёрын хооронд зөрөөн дээр Улаанбаатар нэг бол үүлшиж, нэг бол цэлмэж, нөгөө системийнх нь үр дүн нь баруун зүүнгүй савласан юм болно.
Тийм болохоор
– Ямар ч төгс "цаг агаарыг урьдчилан тооцоолох систем" байгаад ч, бас л бид цаг агаарыг урьдчилан хэлэх боломжгүй хэвээрээ л байх юм
– Хүн бид ертөнцийн мөн чанарыг яаж ч гүн таньж мэдсэн бай, физик хаа хүртэл хөгжсөн ч бай, ирээдүйн тухай мэдэхгүй хэвээрээ л байх болно.
Эх сурвалж: http://tomyo-bodyo.blogspot.com
– Юмс хэтэрхий нарийн төвөгтэй болчихвол, түүний ирээдүйг таамаглах боломжгүй болдог
гэсэн онол юм.
Наад захын жишээ гэвэл, "Маргаашийн цаг агаар" ч юмуу "унаж байгаа өдний хөдөлгөөн" гэх мэт нь Хаосын онолоор бол
– Хэтэрхий нарийн төвөгтэй учраас, урьдчилж хэлэх ямар ч боломжгүй юм.
Хальт сонсоод
– Үгүй байлгүй дээ
гэж бодмоор.
– Ямар ч байгалийн үзэгдэл бай, эцсийн эцэст бүгд физикийн хуулинд захирагдсан энгийн нэг багаж шиг л хөдөлгөөн хийж байгаа биз дээ? Тийм юмнууд хичнээн ээдрээтэй нарийн болдог ч бай, чадлаараа хичээгээд хөвчрөөд дайрвал, ирээдүйг нь А, Я гүй тодорхойлж болмоор л юм.
гэж бодох хүн ч гарч мэднэ.
Харин Хаосын онолоор бол
– Яаж ч хичээгээд нэмэргүй ээ
гэнэ.
Тэгэхээр юуны өмнө нарийн төвөгтэй систем гэж юу болохыг тодруулая.
Энгийн үйлдэлтэй олон багажнуудыг хооронд угсарч холбосоор улам нарийн төвөгтэй болгоод байвал сүүлдээ юу болох вэ?
Тэр систем нь
– Анхны өгөгдөлийг үл ялиг өөрчилөх төдийд, тэс өөр үр дүнд хүрдэг, тийм шинжтэй болж ирнэ (анхны өгөгдөлд хэт мэдрэмтгий).
Жишээ нь, тэгж угсарч босгосоор "цаг агаарыг төгс тооцоолдог систем" бүтээжээ гэж бодъё. Гэвч хичнээн төгс, найдвартай ажилдаг байлаа гээд, зарчимын хувьд түүнд гарцаагүй анхны өгөгдөл оруулж өгөхгүй бол болохгүй. Жишээ нь
– Өнөөдрийн 12:00 цагт Улаанбаатарт 20° байна
гэх мэт. Тийм мэдээлэл байхгүй бол угаасаа юу ч тооцоолох билээ.
Тэгтэл нөгөө систем чинь төгс юм болохоороо, гялалзтал тооцоолоод
– 7 хоногийн дараа Улаанбаатар цэлмэг байна
гэсэн хариу гаргаж гэнэ.
Тэгэхээр нь
– Өнөөдрийн 12:00 цагт Улаанбаатарт 20.0000001° байна
гэсэн, үл ялиг өөр анхны өгөгдөл оруулж үзтэл, нөгөөх чинь хэнэг ч гүй
– 7 хоногийн дараа Улаанбаатарт бороо орно
гэж хэлэх юм.
Ийм өчүүхэн зөрөөтэй өгөгдөл оруулаад байхад л шаал өөр үр дүнгүүд гарч орхино. Иймэрхүү жишээ яриа байдаг
– Рио Де Жанерод эрвээхэй далавчаа дэвэхэд, хэдэн 7 хоногийн дараа Техаст хар салхи дэгддэг.
– За тэгвэл, анхны өгөгдөлийг л точный зөв өгчих юм бол, зөв үр дүн гаргаж өгч чадна биз дээ?
гэвэл, яриа байхгүй тийм боловч,
– Хүний хэмжилт гэдэг ямар ч алдаагүй яг таг байж хэзээ ч чаддаггүй
гэдэг нэг асуудал бий.
Үнэхээр ч хүн хэзээ ч яг таг хэмжилт хийж чаддаггүй. Тэр ч бүү хэл нүднийхээ өмнөх саваа модны уртыг ч зөв хэлж чадахгүй. Бодоод үз л дээ, тэр савааг нь томруулдаг шилээр томсгоод байх тусам урт нь 2.030405828304810105948482814...м гэсээр төгсгөлгүй үргэлжлэх болж, ер яаж ч нарийвчлан хэмжээд
– ОК, болчлоо. Бүх юм жин тан
болохгүй.
Нэгэнт төгс хэмжилт хийж чадахгүй учир, хоёрын хооронд зөрөөн дээр Улаанбаатар нэг бол үүлшиж, нэг бол цэлмэж, нөгөө системийнх нь үр дүн нь баруун зүүнгүй савласан юм болно.
Тийм болохоор
– Ямар ч төгс "цаг агаарыг урьдчилан тооцоолох систем" байгаад ч, бас л бид цаг агаарыг урьдчилан хэлэх боломжгүй хэвээрээ л байх юм
– Хүн бид ертөнцийн мөн чанарыг яаж ч гүн таньж мэдсэн бай, физик хаа хүртэл хөгжсөн ч бай, ирээдүйн тухай мэдэхгүй хэвээрээ л байх болно.
Эх сурвалж: http://tomyo-bodyo.blogspot.com
Сурган хүмүүжлийн яам болох уу
"Сурган хүмүүжүүлэх" гэдэг утгыг илэрхийлэх англи хэлний "educate" гэдэг үг нь "educe" буюу, дотор талыг нь (дотоод чадварыг) татаж гаргах гэсэн үгнээс эхтэй юм гэнэ. Үүнийг баримтжуулав уу гэмээр нэгэн судалгаа Англид хийгджээ.
Тэнд дунд сургуулийн хэсэг хүүхдийг сурлагын төвшингөөр нь А-аас D гэсэн 4 ангид хуваав. Харин үүнийгээ хүүхдүүдэд эсрэгээр нь хэлж өгсөн байна. Өөрөөр хэлбэл, А ангид хуваарьлагдсан хамгийн сурлага султай хүүхдүүд өөрсдийгөө хамгийн мундаг нь гэж бодоцгоож, сурлага сайтай D ангийн хүүхдүүд өөрсдийгөө хамгийн муу нь гэж ойлгоцгоожээ.
Тэгтэл 3 сарын дараа гайхмаар үр дүн гарсан нь, сурлага муутай A ангийнханы сурлагын төвшин үнэнгээсээ А болоод ирсэн бол, эсрэгээрээ толгой сайтай байх учиртай D ангийн сурлагын төвшин хамгийн сүүлд орсон байв.
Харин энд хамгийн эмгэнэлтэй нь, үнэндээ эхэлж хууртагдсан нь зөвхөн хүүхдүүд бус, багш нар нь ч бас эсрэг мэдээлэлтэй байжээ. Багш нар тийм "солио" байсныг огтхон ч анзааралгүй, сайн гэж бодсон ангидаа сайн зааж, муу гэж бодсон ангидаа хайнга хандсан байв.
Хөөрхий хүмүүс бид бусдад үргэлж муулуулж, үгүйсгэгдэх тусам үнэнгээсээ муудаад, хязгаарлагдмал хүрээн дотор түгжигдэж орхидог бололтой.
Тэнд дунд сургуулийн хэсэг хүүхдийг сурлагын төвшингөөр нь А-аас D гэсэн 4 ангид хуваав. Харин үүнийгээ хүүхдүүдэд эсрэгээр нь хэлж өгсөн байна. Өөрөөр хэлбэл, А ангид хуваарьлагдсан хамгийн сурлага султай хүүхдүүд өөрсдийгөө хамгийн мундаг нь гэж бодоцгоож, сурлага сайтай D ангийн хүүхдүүд өөрсдийгөө хамгийн муу нь гэж ойлгоцгоожээ.
Тэгтэл 3 сарын дараа гайхмаар үр дүн гарсан нь, сурлага муутай A ангийнханы сурлагын төвшин үнэнгээсээ А болоод ирсэн бол, эсрэгээрээ толгой сайтай байх учиртай D ангийн сурлагын төвшин хамгийн сүүлд орсон байв.
Харин энд хамгийн эмгэнэлтэй нь, үнэндээ эхэлж хууртагдсан нь зөвхөн хүүхдүүд бус, багш нар нь ч бас эсрэг мэдээлэлтэй байжээ. Багш нар тийм "солио" байсныг огтхон ч анзааралгүй, сайн гэж бодсон ангидаа сайн зааж, муу гэж бодсон ангидаа хайнга хандсан байв.
Хөөрхий хүмүүс бид бусдад үргэлж муулуулж, үгүйсгэгдэх тусам үнэнгээсээ муудаад, хязгаарлагдмал хүрээн дотор түгжигдэж орхидог бололтой.
Subscribe to:
Posts (Atom)